Een bakkie atoom?

A = water

B = gemalen koffie in een houder

C = hier komt de koffie terecht

pijltjes geven de opgebouwde druk aan (1, 5 bar dat is veel minder dan de 9 tot 13 bar van de espressomachine daarom geen bruin schuimkraagje)

Hij ontbreekt bijna nooit: het beroemde Moka-koffiepotje in de Italiaanse huishouding. Buiten de deur drinken Italianen koffie gezet door de meest indrukwekkende machines maar thuis drinkt men moka express uit het overbekende achthoekige potje, een ontwerp uit 1933 van Alfonso Bialetti. Italie is het Mekka van de moka mag je gerust zeggen.  Trouwens ook Mokka is net als Mekka een stad in het Midden-Oosten. Moka is iets anders dan mokka (een kwaliteit koffieboon met een cacao-achtige smaak die niet veel meer gedronken wordt maar die we nu vooral kennen als ijssmaak) hoewel: er bestaat ook ‘cafe Mocha’ en dat is espresso met melk en chocolade. Enfin, een beetje verwarrend allemaal maar moka (spreek uit mooka) is makkelijk te maken, de maling is grover dan van espresso en de smaak is natuurlijk anders. De doorsnee voorgemalen koffie in Nederland is redelijk geschikt maar in Italie heeft elke supermarkt een ruime keuze aan moka-maling. Als je die in het winkelschap hier vindt kan je die beter nemen al gaat het ook prima met gemalen espresso uit een pak want die is meestal niet zo fijn gemalen als de maling voor de betere machines.

Dat er zoveel maten koffiepotjes bestaan (ze zien er schattig uit, vooral de kleintjes) heeft te maken met het feit dat je niet een kleine hoeveelheid kunt maken in een grote pot. Je kunt wel met minder koffie een café lungo noemen, maken. Cafe lungo is ook een  espresso met extra water (precies andersom dus). Machines komen en gaan; het bereiden van een lekker bakkie koffie blijft de gemoederen bezighouden. Hopelijk wordt de Atomic herontdekt want dat was een machtig apparaat.

De Atomic stamt natuurlijk uit de jaren vijftig van de vorige eeuw toen ‘atoom’ een toverwoord was met een buitengewoon positieve en moderne uitstraling. Het principe lijkt op die van het moka-potje. Het ging om een gepatenteerd ontwerp uit 1946 van Giordano Robbiati uit Milaan. Zo snel als deze machine de wereld veroverde zo snel verdween hij weer. De espresso-machine zoals we die nu kennen won het in de jaren zeventig in de horeca maar het nadeel is dat het apparaat in een eenvoudige minder zware vorm voor thuisgebruik niet eenvoudig te hanteren is. Het simpele moka potje blijft standhouden (zeker in Italie) en de Atomic staat in het museum; en dat zal ook gebeuren met al die krakkemikkige huishoudmachines die geen echte espresso kunnen maken.  Hier en daar kun je in Italie nog een kopje krijgen uit de Atomic want smaak heeft ook veel met sentiment en nostalgie te maken.

Tip van Villagrande. Doe een scheutje koude melk boven in het potje die wordt dan vanzelf warm zonder te koken tijdens het gepruttel. Dat scheelt een gaspit en de vaak wegens aanbranden altijd lastige afwas van een steelpannetje!

 

Comments are closed.